“Iedereen zou vitamine D-supplementen moeten overwegen”

Vorige week schreef NU.nl over het advies dat “Iedereen boven de één jaar oud volgens wetenschappers zou moeten overwegen om in de herfst en winter vitamine D-supplementen te slikken”. Het bericht komt voort uit een advies van de Britse variant van de Gezondheidsraad aan het Britse kabinet.

Review door: Annemiek Silven, coassistent, VUmc Amsterdam
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier


Wat is er op te maken uit de titel?

De titel suggereert dat iedereen – ongeacht bijvoorbeeld leeftijd, huidskleur of dieet – zou moeten nadenken over het toevoegen van vitamine D-supplementen aan het dagelijkse dieet. Betekent dit dat iedereen dagelijks vitamine D moet gaan slikken?
De inleiding van het bericht vermeldt dat men ook kan overwegen om in de herfst- en wintermaanden meer vitamine D-rijke producten te eten, zoals zalm en tonijn. Wanneer krijg je eigenlijk precies voldoende vitamine D binnen?

Waar komt dit nieuwsbericht vandaan?

De Britse gezondheidsraad, Public Health England (PHE), heeft haar advies gebaseerd op een onderzoek dat uitgevoerd is door het Scientific Advisory Committee on Nutrition (SACN), een Brits wetenschappelijk adviesorgaan op het gebied van voeding. Dit orgaan stelt, zoals het Voedingscentrum dat in Nederland doet, de dagelijks aanbevolen hoeveelheden van voedingsproducten vast.

Het lichaam komt op twee manieren aan vitamine D:

  1. Het wordt onder invloed van zonlicht in de huid aangemaakt;
  2. Het zit in voeding (met name vette vis en visolie).

Vitamine D is betrokken bij verschillende processen in het lichaam en vooral van belang voor de opname van calcium uit voeding. Calcium is onder andere belangrijk voor botten en tanden.

De laatste jaren is er echter veel aandacht geweest voor het verhoogde risico op huidkanker bij veel en onbeschermd zonnen. Hieruit volgden adviezen om blootstelling aan zonlicht te beperken. De SACN vroeg zich daarom af of de Britse bevolking sinds deze adviezen nog wel voldoende vitamine D binnenkrijgt. Zij hebben daartoe met een groot team van wetenschappers meer dan 100 wetenschappelijke artikelen over vitamine D en daaraan gerelateerde ziektes bestudeerd.
De SACN adviseert dat iedereen elke dag 10 microgram vitamine D binnen zou moeten krijgen. De onderzoekers schrijven dat het lastig kan zijn om aan de norm van 10 microgram te voldoen met behulp van alleen voeding. Over de benodigde blootstelling aan zonlicht kunnen ze echter geen goede uitspraak doen. De SACN adviseert daarom de Britse overheid om over een manier na te denken waarop de gehele Britse bevolking met redelijke zekerheid aan de norm van 10 microgram kan voldoen.

Is dit echt iets nieuws?

In Nederland wordt al tientallen jaren vitamine D toegevoegd aan margarine, halvarine en andere bak- en braadproducten. Vanaf 2007 mag het ook aan andere producten worden toegevoegd. Dit dient dan op de verpakking vermeld te worden. Verder zit vitamine D van nature in vette vis, vlees, eieren en melkproducten.

De Nederlandse Gezondheidsraad adviseert alleen aan bepaalde groepen om extra vitamine D in te nemen:

  1. kinderen jonger dan 4 jaar,
  2. mensen met een donkere huidskleur,
  3. mensen die onvoldoende buiten komen (minder dan een halfuur per dag met hoofd en handen in de zon),
  4. zwangere vrouwen,
  5. mensen die buiten altijd een sluier of boerka dragen en
  6. vrouwen vanaf 50 jaar en mannen vanaf 70 jaar.

Voor deze groepen wordt 10 microgram per dag aan suppletie geadviseerd. Voor mannen en vrouwen vanaf 70 jaar geldt een waarde van 20 microgram per dag. De adviezen zijn alleen bedoeld voor verder gezonde personen om een tekort te kunnen voorkómen, maar niet om een tekort te behandelen. Bij het opstellen van dit advies heeft de Gezondheidsraad al rekening gehouden met de adviezen omtrent veilig zonnen.

Wat kunnen we hier nu concreet mee?

Zonlicht is een belangrijke bron van vitamine D. Omdat Britten sinds een aantal jaren geadviseerd worden minder in de zon te komen, heeft de Britse Gezondheidsraad de Britse overheid geadviseerd over een manier na te denken waarop de gehele Britse bevolking toch met redelijke zekerheid aan voldoende vitamine D kan komen. In Nederland heeft de Gezondheidsraad echter al rekening gehouden met blootstelling aan zonlicht. Daarom wordt alleen aan bepaalde groepen geadviseerd om extra vitamine D in te nemen. Wanneer je tot één van deze groepen behoort, kan het dus verstandig zijn om dagelijks extra vitamine D te slikken.