“Seinen weer op groen voor immunotherapie”

Enkele dagen terug schreef Trouw over een experimentele behandeling bij kanker. Het bericht nuanceert recente berichtgeving over ‘vaccinatie tegen kanker’: “We moeten geen valse verwachtingen wekken.”

Review door: redactie
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier


Wat is er op te maken uit de titel?

Volgens de titel staan “seinen weer op groen” voor immunotherapie, een relatief nieuwe behandelmethode tegen kanker. Dit suggereert dat deze seinen eerder op rood stonden. Wat is immunotherapie en waar gaat dit bericht precies over? En voor welke patiënten verandert er nu iets?

Waar komt dit nieuwsbericht vandaan?

Om dit nieuws goed te begrijpen verklaren we kort enkele begrippen:

  • Immunotherapie – is een verzamelnaam voor verschillende vormen van behandeling tegen kanker waarbij het afweersysteem (ook wel immuunsysteem, vandaar ‘immuno-’) wordt ingezet om de kanker te bestrijden (‘-therapie’)
  • Dendritische celtherapie – is een ‘experimentele’ vorm van immunotherapie
  • Vaccinatie tegen kanker – dit is een andere bewoording voor dendritische celtherapie

Lees voor een uitgebreidere uitleg en achtergrond ook: “Onderzoekers claimen ontdekking ‘achilleshiel van kanker’”

Enkele dagen vóór het verschijnen van dit nieuwsbericht schreven onder meer Trouw, RTL Nieuws en NU.nl al over een “experimenteel vaccin tegen huidkanker”. In deze berichten werd aangekondigd dat het Nijmeegse Radboud UMC een onderzoek begint waarvoor totaal 210 patiënten met een melanoom in aanmerking kunnen komen voor dendritische celtherapie. Voorheen werd deze experimentele behandeling nog niet vergoed, maar minister Schippers van Volksgezondheid, Welzijn en Sport kondigde eerder dit jaar al aan dat zij dit voorwaardelijk zou toelaten tot het basispakket van de zorgverzekering. Hiermee kwamen destijds al ‘de seinen op groen’ voor deze behandeling, maar begint nu de daadwerkelijke toepassing ervan.

Het huidige nieuwsbericht in Trouw geeft aan de hand van enkele medisch professionals wat meer duiding bij de eerdere berichtgeving. Zo wordt uitgelegd dat er ‘aanwijzingen’ zijn voor de werkzaamheid van dendritische celtherapie bij melanoom, maar nog geen bewijs. Ditzelfde geldt voor enkele andere vormen van kanker, waar de therapie misschien ook voor gebruikt zou kunnen worden. Het onderzoek van het Radboud UMC hoopt nu dus een eerste stap te zetten richting dit bewijs.

Is dit echt iets nieuws?

Minister Schippers kondigde eerder dit jaar al aan geld vrij te maken voor dendritische celtherapie bij melanoom. Dit geld wordt nu ook echt gebruikt om een specifieke groep patiënten met melanoom te behandelen met deze ‘experimentele behandeling’, waarbij gebruik wordt gemaakt van een soort ‘vaccinatie tegen kanker’.
Het is vrij nieuw dat een behandeling die nog niet bewezen effectief is, toch al wordt vergoed: sinds 2012 kan de minister dit besluiten. Het doel hiervan is duidelijk geformuleerd: “Door behandelingen en medicijnen voorwaardelijk tot het verzekerde pakket toe te laten krijgen patiënten toegang tot deze veelbelovende vormen van zorg en komt er inzicht in de effectiviteit en kosteneffectiviteit van deze zorg”. Hopelijk geeft het Nijmeegse onderzoek inderdaad verder inzicht en is beter te bepalen of, en bij wie, de dendritische celtherapie werkt.

Wat kunnen we hier nu concreet mee?

Het Nijmeegse Radboud UMC is begonnen met het onderzoeken van een experimentele behandeling voor bepaalde patiënten met melanoom. Dit onderzoek is mogelijk doordat minister Schippers de behandeling voorwaardelijk laat vergoeden vanuit het basispakket. Medisch professionals zijn enthousiast maar ook voorzichtig: er zijn ‘aanwijzingen’ dat de therapie bij verschillende vormen van kanker zou kunnen werken, maar er is nog geen bewijs. Mogelijk leidt het Nijmeegse onderzoek tot een eerste stap richting dit bewijs, maar zover is het nog niet, nuanceert een nieuwsbericht in Trouw: “We moeten geen valse verwachtingen wekken”.