Alle reviews getagged met: coronavirus

“BN’ers verzetten zich tegen coronaregels”

Via vrijwel alle (sociale) media is aandacht voor een oproep van een aantal BN’ers om geen gehoor meer te geven aan de overheidsmaatregelen tegen het coronavirus. De BN’ers stellen met gebruik van de hashtag #ikdoenietmeermee en videoboodschappen dat er meer kritische vragen gesteld moeten worden bij de maatregelen die de overheid opstelt. Al snel spraken veel andere BN’ers en politici zich uit tégen deze actie. Zij lieten weten de oproep om kritische vragen te stellen wel te begrijpen, maar het niet goed te vinden dat mensen daarbij worden aangemoedigd om zich niet meer aan de overheidsmaatregelen te houden.

In tv-programma Jinek gaf arts Diederik Gommers, de voorzitter van de Nederlandse Vereniging voor Intensive Care, aan begrip te hebben voor de vragen die worden gesteld. Doordat de regels soms veranderen en er helaas nog veel onduidelijkheid is over het virus, kunnen niet alle vragen overtuigend worden beantwoord. Hij noemde het echter onverantwoord daarom op te roepen tot ongehoorzaamheid, zeker niet nu er een tweede besmettingsgolf lijkt te beginnen: “De toename van het aantal besmettingen heeft nu al impact op de reguliere zorg in de ziekenhuizen. Wij kunnen het ons niet veroorloven als jullie zeggen: wij doen niet meer mee.”

Concluderend lijken alle betrokkenen het met elkaar eens dat er aandacht moet blijven voor een kritische beoordeling van de verschillende maatregelen rond het coronavirus. Maar het volgen van de overheidsmaatregelen blijft onverminderd van belang om de verspreiding van het virus zoveel mogelijk tegen te gaan.

Geschreven door: de redactie
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

“Coronavirus overleeft zelfs de diepvries”

De Telegraaf schrijft dat “het er alle schijn van heeft dat het coronavirus zelfs de diepvries overleeft”. Aanleiding voor dit bericht is de bekendmaking dat er in Nieuw-Zeeland na ruim 100 dagen zonder nieuwe corona-besmettingen, toch weer nieuwe gevallen zijn opgedoken. Alle leden van één gezin zijn daar positief getest voor het nieuwe coronavirus SARS-CoV-2. Er wordt onderzoek gedaan naar de bron van deze besmettingen. Volgens De Telegraaf heeft de uitbraak  “wetenschappers versteld doen staan”. Onderzoek naar de bron zou zich volgens de krant vooral richten op de werkplek van de man: een distributiecentrum voor diepvriesproducten.
Er zijn diverse onderzoeken gedaan naar het overleven van het nieuwe coronavirus op verschillende oppervlakken en onder verschillende omstandigheden (lees bijvoorbeeld hier en hier). Deze onderzoeken tonen aan dat SARS-CoV-2 enige tijd aantoonbaar kan verblijven buiten het menselijk lichaam. Bij lage temperaturen en op voorwerpen van plastic of roestvrij staal kan, afhankelijk van de omstandigheden, nog virus worden aangetoond. Of dit virus nog in staat is om mensen te besmetten, is niet onderzocht. Onderzoekers achten het waarschijnlijker dat het gezin in Nieuw-Zeeland besmet is geraakt via mensen in hun omgeving – met zeer milde of geen klachten – dan dat de bron van de besmettingen inderdaad de diepvries is. Zij stonden dus allerminst ‘versteld’, zoals De Telegraaf schrijft.
Voor het kunnen verblijven of overleven van het nieuwe coronavirus in vrieskisten zijn nog geen aanwijzingen gevonden. Hoewel contactonderzoek onder zowel naasten als ook op werkplaatsen van groot belang is, geven de nieuwe besmettingen in Nieuw-Zeeland vooralsnog geen aanleiding om diepvriesproducten te mijden.

Geschreven door: de redactie
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

“Huisartsen zagen hartinfarcten over het hoofd tijdens coronacrisis”

RTL Nieuws schrijft dat uit interviews met “deskundigen en meerdere patiënten” is gebleken dat “patiënten met een hartinfarct of hartfalen onterecht in quarantaine zijn gezet omdat huisartsen dachten dat ze corona hadden”. Op welke informatie dat precies wordt gebaseerd is onduidelijk, de gesprekken zijn (nog) niet openbaar gemaakt. Er worden bovendien vrijwel geen cijfers genoemd, waardoor het bericht in weinig perspectief kan worden geplaatst.
Er is ongetwijfeld (meer) aandacht nodig voor mogelijke hartziekten bij patiënten die de huisarts om hulp vragen bij symptomen die ook zouden kunnen passen bij infectie met het coronavirus, maar dat doet RTL hiermee erg ongenuanceerd.

Een review door: de redactie
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: van dit nieuwsbericht konden wij geen bron vinden

Lees meer

“Experimentele behandeling corona slaat aan: ‘Nu veel levens redden’”

Verschillende media schrijven over onderzoek naar een behandeling voor ziekte door het coronavirus (COVID-19), dat werd uitgevoerd door het Nederlandse Zuyderland ziekenhuis. Het onderzoek richtte zich op patiënten die ernstig ziek werden doordat hun afweersysteem ‘op hol’ was geslagen, een verschijnsel dat ‘cytokine storm syndroom’ wordt genoemd. Zo’n reactie van het afweersysteem komt voor bij ongeveer één op de vijf coronapatiënten die in het ziekenhuis moeten worden opgenomen.
De patiënten werden behandeld met hoge doseringen van het afweeronderdrukkende medicijn methylprednisolon, dat lijkt op het eerder onderzochte dexamethason. Als die behandeling onvoldoende hielp werd daar na twee dagen een ander afweeronderdrukkend medicijn (tocilizumab) aan toegevoegd. De onderzoekers zagen dat de patiënten veel vaker en sneller herstelden en beduidend minder vaak overleden dan patiënten die deze behandeling niet kregen. Het is daarbij belangrijk op te merken dat de onderzoekers hun patiënten niet willekeurig (gerandomiseerd) verdeelden in een groep die wel en een groep die niet de onderzochte behandeling kreeg: zij gaven alle patiënten in de periode april-mei deze behandeling en vergeleken hun uitkomsten met patiënten die in maart van dit jaar deze behandeling nog niet kregen. Die opzet van het onderzoek maakt de uitkomsten wat minder betrouwbaar dan de verschillende berichten nu doen geloven.
Dat neemt niet weg dat het onderzoek een mooie stap is in de richting van betere behandelmogelijkheden voor patiënten met COVID-19, maar de onderzoeksresultaten zullen bevestigd moeten worden in groter en anders opgezet onderzoek. Ook zijn ze dus alleen van toepassing op een kleine groep ernstig zieke patiënten.

Geschreven door: de redactie
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

“Oxford-vaccin lijkt te werken”

De NOS publiceerde een Teletekst-bericht waarvan de titel suggereerde dat een vaccin van de universiteit van Oxford bescherming biedt tegen het coronavirus. Op NOS.nl staat dat het vaccin ‘veelbelovend lijkt’, de Volkskrant kopte: “Coronavaccin doet wat men ervan verlangt: immuunsysteem op scherp, weinig bijwerkingen“. De verschillende berichten doen vermoeden dat al vaststaat dat het vaccin werkt, maar zover is het nog niet. Het onderzoek waarover werd geschreven, waarvan slechts de eerste voorlopige resultaten zijn gepubliceerd, onderzocht namelijk allereerst de tolerantie en veiligheid van het potentiële vaccin.

Uit een test bij ruim 500 proefpersonen bleek dat het vaccin vooral milde bijwerkingen gaf (zoals koorts, hoofd- en spierpijn) maar geen ernstige bijwerkingen. Ook zagen de onderzoekers dat vrijwel alle proefpersonen na vaccinatie antistoffen in hun bloed hadden die gericht zijn tegen het coronavirus. Dit laatste was de reden is voor de optimistische geluiden in de media. Het is echter belangrijk te benadrukken dat aanwezigheid van deze antistoffen in het bloed -niet direct betekent dat de gevaccineerde proefpersonen nu beschermd zijn tegen het coronavirus. Verder onderzoek moet uitwijzen of het vaccin ervoor zorgt dat mensen na blootstelling aan het virus niet of minder ziek worden en of zij het virus niet meer doorgeven aan anderen. Ook moet nog worden onderzocht hoe lang mensen dan beschermd zouden blijven.

Voorzichtig optimisme lijkt op grond van deze eerste onderzoeksresultaten op zijn plaats, maar het is nog niet bekend wanneer duidelijk wordt of het potentiële vaccin ook daadwerkelijk doet wat men ervan verlangt: bescherming bieden tegen corona.

Geschreven door: de redactie
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

“Britten claimen vondst medicijn dat sterfte Covid-19 verlaagt”

Vrijwel alle media schrijven deze week over Brits onderzoek naar het medicijn dexamethason voor patiënten met een coronavirusinfectie (Covid-19). Sinds maart van dit jaar wordt in 175 Britse ziekenhuizen onderzoek gedaan naar mogelijk werkzame medicijnen tegen Covid-19. Patiënten krijgen allemaal de gebruikelijke zorg, maar sommige patiënten daarnaast ook één van zes verschillende extra behandelingen (waaronder bijvoorbeeld het veelbesproken hydroxychloroquine, dat niet werkzaam bleek). Uit het onderzoek zou nu blijken dat patiënten door behandeling met de sterkte ontstekingsremmer dexamethason een lager risico hadden om te overlijden aan de ziekte. Het betrof daarbij alléén patiënten die zo ziek waren dat ze extra zuurstof nodig hadden of op de intensive care beademd moesten worden. Vooral deze laatste groep patiënten bleek het medicijn het meest werkzaam: van de 100 patiënten die beademd moesten worden overleden er 41 zonder dexamethason tegenover 29 die het medicijn wel kregen. Voor patiënten die minder ziek waren had het medicijn geen meerwaarde.

De onderzoekers noemen hun resultaten een doorbraak in de behandeling van de patiënten die ernstig ziek worden door het coronavirus. Hun onderzoeksresultaten moeten echter nog wel openbaar worden gemaakt. Desondanks hebben verschillende andere onderzoekers en ook de Wereldgezondheidsorganisatie al enthousiast gereageerd op deze voorlopige resultaten. Als het medicijn, dat bovendien goedkoop is en al voor veel andere ziektes wordt gebruikt inderdaad zo werkzaam is als nu wordt gesteld, dan kan dat zeker een doorbraak genoemd worden. Het is op dit moment nog niet duidelijk of het medicijn ook in Nederland als vast onderdeel van de behandeling van Covid-patiënten die extra zuurstof of beademing nodig hebben wordt opgenomen.

Geschreven door: de redactie
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

Zie voor meer informatie ook dit bericht van onze collega’s van Gezondheid en Wetenschap

“Longfonds: Gezondheid thuiszittende coronapatiënten schrikbarend slecht”

Onder meer Algemeen Dagblad en de NOS schrijven over aanhoudende gezondheidsklachten die sommige patiënten ervaren na ziekte door infectie met het coronavirus (Covid-19). Uit een peiling uitgevoerd door het Longfonds en Ciro blijkt dat een groot aantal patiënten die thuis (mogelijk) Covid-19 doormaakten ook in de weken of maanden daarna nog verschillende klachten hebben, zoals vermoeidheid, hoofdpijn, spierpijn en moeite met lopen. Die bevinding wordt in de verschillende nieuwsberichten als ‘schokkend’ en ‘schrikbarend’ beschreven, waarbij de indruk wordt gewekt dat deze klachten bij het merendeel van alle patiënten zouden bestaan. Het is echter belangrijk op te merken dat de peiling is uitgevoerd specifiek onder mensen die langdurige klachten ervaren: het was dus geen algemene peiling onder álle coronapatiënten. Daarom is uit de cijfers niet op te maken welk deel van de patiënten nu wel of geen langdurige klachten houdt, het lijkt gelukkig waarschijnlijk dat een groot deel van de patiënten al snel na een infectie geen klachten meer ervaart.

Dat neemt niet weg dat de peiling de aandacht vestigt op een belangrijk probleem. De directeur van het Longfonds geeft dan ook aan dat de inzichten eraan kunnen bijdragen om deze patiënten beter te helpen, waarover het Longfonds in overleg is het ministerie van VWS. Het onderwerp heeft overigens al langer de aandacht van verschillende artsenorganisaties, zoals de Federatie Medisch Specialisten en het Nederlands Huisartsen Genootschap, die daarom enkele weken terug al een leidraad voor nazorg voor patiënten met Covid-19 hebben opgesteld.

Mensen die (mogelijk) Covid-19 hebben gehad en daar nog klachten van houden kunnen dit bespreken met hun (huis)arts, maar kunnen daarnaast voor meer informatie ook terecht op een speciale website van het Longfonds.

Geschreven door: de redactie
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

“‘Voorkomen dat dieren corona-reservoir worden'”

Begin deze week schreef de NOS dat wetenschappers de Tweede Kamer hebben gewaarschuwd voor “reservoirvorming van coronabesmettingen in dieren”. SP-kamerlid Futselaar zou zelfs vrezen voor de “kraamkamer van COVID-20”. Dit klinkt erg verontrustend, moeten we nu ook afstand houden van onze huisdieren?

Een review door: Anouk de Wit, arts-onderzoeker
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

Lees meer

“Onderzoek: nauwelijks kans op besmetting in buitenlucht”

Vlak voor het weekend schreef de Volkskrant dat Hongkongse wetenschappers met “een opmerkelijke ontdekking” zijn gekomen: het nieuwe coronavirus blijkt in de buitenlucht nauwelijks besmettelijk. Onderzoekers van de Universiteit van Hongkong hebben ruim 7000 gerapporteerde ‘uitbraken van drie of meer gevallen’ in China geanalyseerd en zagen daarbij dat vrijwel al die uitbraken binnen ontstonden, voornamelijk thuis of tijdens transport zoals in openbaar vervoer. Slechts één van de uitbraken bleek in de vrije buitenlucht te zijn ontstaan. De onderzoekers concluderen daarom dat het delen van een afgesloten ruimte een groter risico op besmetting met het nieuwe coronavirus geeft.

Wat het nieuwsbericht in de Volkskrant niet vermeldt is dat het hier om een ‘voorpublicatie’ van een wetenschappelijk artikel gaat en dat deze nog niet door andere wetenschappers is gecontroleerd (peerreview). Voordat een artikel in een wetenschappelijk tijdschrift verschijnt, is het namelijk gebruikelijk dat vakgenoten (peers) het artikel beoordelen (review) om de kwaliteit van het artikel te kunnen waarborgen. Bovenaan het artikel van de Hongkongse onderzoekers staat dan ook duidelijk vermeld dat de waarde van het onderzoek nog verder bepaald moet worden en dat het géén advies voor de dagelijkse klinische praktijk is.

Behalve dat de onderzoeksresultaten en conclusies dus nog voorlopig zijn, zijn er ook nog andere kanttekeningen bij het onderzoek te maken. Zo werden de uitbraken voornamelijk gerapporteerd in de periode dat er in China strenge maatregelen golden, juist met als doel het verspreiden van het virus binnenshuis én buitenshuis tegen te gaan.

Het onderzoek lijkt daarom vooral te benadrukken dat er verschil bestaat in de mate van verspreiding van het coronavirus in de binnen- en buitenlucht, wat verschillende wetenschappers in de Volkskrant bevestigen. Het is echter geen bewijs dat besmetting in de buitenlucht dús nauwelijks voorkomt of reden om de geldende maatregelen in de buitenlucht te negeren.

Kijk voor de laatste informatie en maatregelen van het coronavirus op de website van de Rijksoverheid of de actuele informatie van het RIVM.

Geschreven door: de redactie
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

“Huisartsen gaan risicopatiënten met corona preventief bloedverdunners geven”

Verschillende media schrijven over een nieuwe richtlijn voor huisartsen, die adviseert om sommige patiënten met een coronavirusinfectie uit voorzorg (preventief) te behandelen met bloedverdunners. Het gaat daarbij om een injectie met een lage dosering van een bloedverdunner om het ontstaan van een bloedstolsel (trombose of embolie) te voorkómen. Zoals bijvoorbeeld ook gebeurt als patiënten door een operatie, behandeling met gips of ziekenhuisopname langdurig minder mobiel (of ‘bedlegerig’) zijn. Met de bloedverdunners worden dus nadrukkelijk niet de medicijnen bedoeld die patiënten gebruiken voor hart- en vaatziekten of om een bestaande trombose of embolie te behandelen.

Uit onderzoek en ervaringen in de praktijk is gebleken dat infectie met het coronavirus een verhoogd risico geeft op het ontstaan van bloedstolsels. Om die reden krijgen patiënten die in het ziekenhuis worden opgenomen met een coronavirusinfectie al een dagelijkse preventieve injectie met een bloedverdunner. Voortaan kunnen huisartsen die injectie dus ook gaan voorschrijven, onder voorwaarde dat de patiënt

  • een bewezen infectie met het coronavirus heeft (of een ‘hoge verdenking’ daarop), én
  • door de infectie vermoedelijk langer dan 3 dagen in bed zal liggen, én
  • kanker heeft, of eerder al eens een trombose of embolie heeft gehad.

Al deze omstandigheden verhogen het risico op het ontstaan van een bloedstolsel, wat de betreffende patiënt daarom een ‘risicopatiënt’ maakt. De injecties worden niet geadviseerd aan patiënten die nog voldoende mobiel zijn of wanneer de patiënt al bepaalde andere bloedverdunners gebruikt, vanwege het risico op het ontstaan van bloedingen. Huisartsen zullen daarom altijd samen met de patiënt afwegen of het voordeel van de injecties opweegt tegen mogelijke nadelen. De nieuwe richtlijn is geen verplichting tot het voorschrijven van de medicatie.

Geschreven door: de redactie
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

“Kinderartsen: ‘Te vroeg om onbekende ziekte bij kinderen aan covid-19 te wijten'”

Vorige week schreef NOS.nl over een ‘onbekende ziekte’ waarvoor twee Nederlandse kinderen op een intensivecare behandeld zijn. Er wordt gedacht aan een mogelijke relatie met het nieuwe coronavirus. Dit bericht werd overgenomen door landelijke en Europese media. Deze nieuwsberichten zijn een reactie op een waarschuwing over de ‘onbekende ziekte’ door de Britse vereniging voor kinder-intensivecare.

Een review door: Donica Lodder, arts kindergeneeskunde, Zaans Medisch Centrum
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

Lees meer

“Corona veroorzaakt beroertes bij dertigers en veertigers”

De Telegraaf schreef onlangs dat artsen in New York waarschuwen dat gezonde jonge coronapatiënten die geen ernstige ziekteverschijnselen hebben, getroffen kunnen worden door een beroerte. Volgens een bericht in de Amerikaanse krant The Washington Post — wat door verschillende heftige woordkeuzes als zeer stemmingmakend omschreven kan worden – zou er in New York een ‘verzevenvoudiging’ zijn van patiënten jonger dan 50 jaar die een beroerte krijgen. Amerikaanse artsen zouden hebben gezegd dat dit ‘een te sterk signaal is om toevallig te zijn’ en daarom een verband met het coronavirus vermoeden.

Aanleiding van de berichten is een publicatie in het wetenschappelijke tijdschrift New England Journal of Medicine, waarin artsen van de Mount Sinai ziekenhuizen in New York vijf patiënten jonger dan 50 jaar beschrijven die een beroerte kregen en daarna ook besmet bleken met het coronavirus. Uit het artikel blijkt echter ook dat drie van de patiënten al een verhoogd risico hadden op een beroerte door onderliggende problemen zoals hoge bloeddruk, suikerziekte of een verhoogd cholesterol; één van hen had al eens een beroerte doorgemaakt. Verder is interessant te vermelden dat in New York volgens de statistieken iedere week tien beroertes bij mensen jonger dan 50 jaar voorkomen, wat het niet ondenkbaar maakt dat er nu in twee weken tijd vijf patiënten terechtkomen in de Mount Sinai ziekenhuizen. Een aantal van de patiënten heeft ook aangegeven langer gewacht te hebben met het bellen van het noodnummer omdat ze niet tijdens de huidige pandemie naar het ziekenhuis wilden, wat mogelijk negatief bijgedragen kan hebben aan het beloop van hun klachten.

De Mount Sinai ziekenhuizen behandelen volgens de New Yorkse artsen normaal 0,7 patiënten jonger dan 50 jaar met een beroerte per twee weken en nu dus vijf, wat zeker opvallend is (en dus strikt genomen inderdaad ‘een verzevenvoudiging’) maar niet direct een verband met het coronavirus aantoont. De publicatie vermeldt dan ook dat ‘ruimte wordt geven om individuele gevallen te presenteren zodat er mogelijk interessante verbanden worden beschreven waar men aandacht voor moet hebben’, maar dat ‘deze patiëntbeschrijvingen moeten worden gezien als observaties en niet als aanbevelingen voor medische behandeling’.

Het is daarom op basis van deze waarnemingen te stellig om te zeggen dat het coronavirus beroertes veroorzaakt bij gezonde jonge mensen — iets wat ook nog niet ondersteund wordt door cijfers uit bijvoorbeeld China. Overigens komt een verhoogde kans op bloedstolsels bij coronavirusinfectie wel steeds duidelijker uit onderzoek naar voren (zie bijvoorbeeld hier en hier) en is een verband tussen het coronavirus en beroertes mede daarom ook zeker niet uit te sluiten. Maar zoals de New Yorkse artsen zelf al schrijven: dat moet nog verder worden onderzocht.

Geschreven door: de redactie i.s.m. Frank Leeman, factchecker bij FactGurus
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier