Huisartsgeneeskunde

“Kinderartsen waarschuwen: wet maakt crèches niet veiliger”

Enige tijd terug schreef het NRC dat “kinderartsen denken dat crèches niet veiliger worden als die niet-gevaccineerde kinderen mogen weigeren”. Dit bericht werd overgenomen door vrijwel alle media. Aanleiding voor het nieuws is een voorstel tot wijziging van de Wet kinderopvang dat recent een meerderheid kreeg in de Tweede Kamer.

Een review door Donica Lodder, arts-assistent kindergeneeskunde, Zaans Medisch Centrum
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

Lees meer

“Neuroloog: ‘Alzheimer is te voorkomen én terug te draaien’”

Onlangs verscheen op NU.nl een interview met een Amerikaanse onderzoeker die vertelde over een nieuwe benadering van de oorzaak en behandeling van de ziekte van Alzheimer. Volgens de onderzoeker zou de ziekte niet alleen kunnen worden voorkómen maar zelfs kunnen worden teruggedraaid. Dit zou blijken uit onderzoek van de geïnterviewde onderzoeker, die ook een boek schreef over zijn behandelmethode.

Een review door: Donica Lodder, ANIOS kindergeneeskunde, Zaans Medisch Centrum
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

Lees meer

“Expertisecentrum kreeg vorig jaar recordaantal euthanasieverzoeken”

Verschillende media schrijven dat het Expertisecentrum Euthanasie vorig jaar een stuk meer euthanasieverzoeken kreeg dan de jaren daarvoor. Het Expertisecentrum Euthanasie is een plek waar zowel artsen als patiënten terecht kunnen voor vragen over euthanasie. Het centrum heeft artsen en verpleegkundigen in dienst die euthanasieverzoeken beoordelen en eventueel ook euthanasie kunnen uitvoeren. Dat laatste gebeurt overigens nooit voordat een onafhankelijke arts (een zogeheten SCEN-arts) dat euthanasieverzoek ook heeft beoordeeld.
In de verschillende nieuwsberichten wordt nu gemeld dat het aantal euthanasieverzoeken vorig jaar zo’n 22% hoger uitviel dan de jaren daarvoor. Daar worden verschillende redenen voor gegeven:

  • Door de vergrijzing en toenemende vraag om zelf te kunnen beslissen over het levenseinde, kunnen er meer aanvragen komen
  • Er lijkt meer ruimte te komen voor (vragen over) ‘complexe’ gevallen van euthanasie zoals bij psychiatrische of demente patiënten, en die worden vaak voorgelegd aan het Expertisecentrum
  • Vorig jaar moest een arts die euthanasie uitvoerde voor de rechter verschijnen, waardoor andere artsen mogelijk voorzichtiger zijn geworden en extra hulp vragen van het Expertisecentrum (de arts werd overigens vrijgesproken)

Uit de verschillende berichten wordt niet duidelijk of ook het totaal aantal gevallen van euthanasie vorig jaar is gestegen. Wel blijkt dat het toenemend aantal vragen aan het Expertisecentrum leidt tot wachttijden, omdat er te weinig artsen zijn om alle vragen tijdig te kunnen beantwoorden.
Vroeger heette het Expertisecentrum Euthanasie overigens de Levenseindekliniek. Die naam deed echter ten onrechte vermoeden dat het een kliniek of ziekenhuis betreft: het gaat om een organisatie die, in de woonomgeving van de patiënt, gespecialiseerde hulp biedt bij vooral complexere euthanasieverzoeken. Gemiddeld wordt ongeveer 30% van die verzoeken ingewilligd.

Geschreven door: de redactie
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

“Groot alarm om coronavirus: WHO spreekt van internationale noodsituatie”

De berichtgeving omtrent het coronavirus gaat snel en is – ook voor Dokter Media – niet continu bij te houden. Op veler verzoek echter, zeker nu de Wereldgezondheidsorganisatie vanwege dit virus een internationale gezondheidscrisis heeft afgekondigd, geven we hier een overzicht van de achtergronden en betrouwbare bronnen bij dit nieuws. Dit review is dus geen nuancering van de berichtgeving.

Een review door: de redactie
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

Lees meer

“Eerder dood met hogere waarde vitamine B12”

Afgelopen week schreven onder andere De Telegraaf en RTL Nieuws over de gevaren van hogere vitamine B12 waardes in het bloed. De berichten volgden op recent gepubliceerd onderzoek van het UMC Groningen: in een persbericht werden mensen die vitamine B12 supplementen gebruiken gewaarschuwd voor de mogelijke schadelijke gevolgen daarvan.

Een review door: Mirjam Wissa, geneeskundestudent, Universiteit van Amsterdam
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

Lees meer

“Nieuwe urinetest toont uitzaaiing darmkanker in de lever”

De Telegraaf schreef onlangs dat een “eenvoudige urinetest mogelijke uitzaaiingen van darmkanker in de lever kan opsporen”. Aanleiding is de promotie van een onderzoeker aan het Erasmus MC in Rotterdam.

Een review door: de redactie
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

Lees meer

Moeten mannen tussen de 55 en 69 jaar voortaan worden gescreend op prostaatkanker?

In de aflevering van het tv-programma Pauw van 12 november 2019 werd aandacht besteed aan de actie “For one night only”, een initiatief van Linda de Mol voor meer bewustwording van prostaatkanker en teelbalkanker. Te gast was onder andere uroloog Nader Naderi. In het item werd verteld dat het voor mannen tussen de 55 en 69 jaar belangrijk is om de prostaat te laten controleren door het bepalen van het prostaat-specifiek antigen (PSA), een eiwit in het bloed. Een inwendig onderzoek (onderzoek via de anus, rectaal onderzoek) zou hierbij volgens Jeroen Pauw niet nodig zijn. Naderi refereert in het item aan een groot onderzoek uit Rotterdam, waaruit zou blijken dat het regelmatig bepalen van de PSA-waarde leidt tot een afname van 21% in de sterfte aan prostaatkanker.

Naderi lijkt te verwijzen naar de ERSPC, een groot onderzoek uitgevoerd in zeven Europese landen waaronder Nederland, waarbij mannen tussen de 55 en 69 jaar werden verdeeld in een groep waarbij regelmatig het PSA werd bepaald en een groep waarbij dit niet gebeurde. Na 13 jaar bleek in de groep mannen met PSA bepalingen de sterfte aan prostaatkanker 21% lager ten opzichte van de groep zonder PSA controles. Echter, er was géén verschil in de totale sterftekans tussen de twee groepen. Mannen die regelmatig hun PSA laten bepalen worden dus net zo oud als mannen die dit niet doen.

PSA waarden kunnen verhoogd zijn door prostaatkanker, maar stijgen ook bij bijvoorbeeld een ontsteking of goedaardige vergroting van de prostaat. Wanneer het PSA verhoogd is volgt doorgaans verder onderzoek in het ziekenhuis. Bij acht op de tien mannen met een verhoogd PSA wordt vervolgens géén kanker aangetoond. Van de twee mannen die wel met prostaatkanker worden gediagnosticeerd, zou één daarvan nooit klachten hebben gekregen. Om één sterfgeval aan prostaatkanker te voorkomen, moeten 781 mannen gescreend worden en 27 mannen met prostaatkanker worden behandeld.

Er is dus wel een effect van screening, maar dit gaat gepaard met veel ‘overdiagnostiek’ (het diagnosticeren van een aandoening die niet tot klachten zou hebben geleid) en ‘overbehandeling’ (het behandelen van een aandoening die niet tot klachten zou hebben geleid, waardoor de schade van de behandeling doorgaans groter is dan het eventuele nut ervan). Als vervolgonderzoek wordt vaak een echo van de prostaat via de anus verricht en soms weefsel van de prostaat afgenomen middels biopsie, wat belastend kan zijn voor de patiënt. Behandelen van prostaatkanker kan gepaard gaan met bijwerkingen als erectiestoornissen en incontinentie. Om deze redenen hebben huisartsen en urologen besloten om juist géén algemene screening op prostaatkanker op te nemen in hun richtlijnen. De verschillende uitspraken in het tv-programma die suggereren dat “even testen” alle mannen een hoop leed zou besparen, zijn dan ook veel te kort door de bocht. Het is belangrijk dat de patiënt een goede afweging kan maken tussen de voor- en nadelen van prostaatkankeronderzoek.

Als een man toch onderzoek naar prostaatkanker wenst, dan kan dit via de huisarts. Het wordt dan geadviseerd de PSA-test te combineren met een inwendig onderzoek om ook het oppervlak en de grootte van de prostaat te beoordelen. Het is daarbij dus heel belangrijk om bovenstaande overwegingen in acht te nemen. Om de voor- en nadelen van het controleren op prostaatkanker beter te kunnen afwegen heeft de website Thuisarts.nl hier een keuzehulp voor gemaakt.

Geschreven door: Michel de Wit, huisarts in opleiding
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

  • Onlangs kwam ook in België prostaatkankerscreening in het nieuws. Onze collega’s van Gezondheid en Wetenschap plaatsten daar ook direct verschillende kanttekeningen bij: lees hier hun bericht terug.

“Arts wil aandacht voor levensgevaarlijk RS-virus: ‘Veel ouders kennen het niet'”

Deze week schreef NOS.nl over het RS-virus, “een relatief onbekend verkoudheidsvirus (…) met soms gevaarlijke gevolgen”. Het bericht volgt na uitspraken van een hoogleraar, die afgelopen week een congres over het virus organiseerde in Ghana.

Een review door Sophie Cohen, kinderarts in opleiding, Emma kinderziekenhuis, Amsterdam UMC
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

Lees meer

“Meisjes van 16 die aan de pil zijn hebben vaker depressieve gevoelens”

Dat kopte RTL Nieuws naar aanleiding van ons onderzoek naar pilgebruik en depressieve klachten bij jonge vrouwen.

Een review door: Anouk de Wit, onderzoekster Universitair Medisch Centrum Groningen
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier  (N.B.: Anouk de Wit is mede-auteur van deze originele bron

Lees meer

“‘Mogelijk kankerverwekkende’ maagzuurremmers teruggeroepen”

Meerdere media waaronder De Telegraaf melden dat “een groot deel van de maagzuurremmers met ranitidine wordt teruggeroepen van de Nederlandse markt”. Ranitidine is een medicijn dat zowel op recept als vrij verkrijgbaar is.
Medicijnfabrikanten moeten al hun medicijnen onderzoeken op mogelijke verontreiniging. Nu blijkt dat ranitidine op verschillende plekken wereldwijd verontreinigd is met de “mogelijk kankerverwekkende” stof NDMA. Het is niet zeker of de ranitidinegeneesmiddelen die in Nederland verkrijgbaar zijn ook verontreinigd zijn. Volgens de Inspectie voor Gezondheidszorg en Jeugd wordt het risico voor gebruikers van ranitidine op basis van de huidige beschikbare informatie ingeschat als “zeer klein”. Voor alle zekerheid worden nu alle middelen met ranitidine teruggeroepen. Mensen die ranitidine op recept hebben gekregen worden hierover geïnformeerd door hun apotheek. Soms wordt ranitidine ook zelf gemaakt door een apotheek. Het gaat dan om een drank met ranitidine, met name gebruikt door kinderen. De grondstof die daarvoor nodig is, valt in sommige gevallen ook onder de terugroepactie.
Volgens het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen is het onvermijdelijk dat er nu een tekort aan ranitidine ontstaat, maar zijn er voldoende alternatieve geneesmiddelen beschikbaar.

Lees voor meer informatie dit uitgebreide bericht op de website van de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd.

Geschreven door: redactie
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

“Optimisten leven langer, en niet zo’n beetje ook”

Trouw meldt dat optimistische mensen langer leven. Dit verband suggereert dat mensen door optimistisch te zijn zelf invloed hebben op hun levensduur. Maar zoals de onderzoekers zelf ook stellen is dit nu onderzocht met een niet-representatieve steekproef en kan met de onderzoeksopzet niet worden aangetoond dat deze ‘optimisten’ langer leefden doordat zij optimistisch waren. Een daadwerkelijke oorzaak-gevolg relatie moet nog worden onderzocht.

Geschreven door: redactie
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

“Preventief slikken van ‘polypil’ verkleint de kans op een hartkwaal bij 50-plussers”

“Een grensverleggend idee dat de gangbare medische praktijk op zijn kop zet”, aldus de Volkskrant. Onderzoek in Iran naar de preventie van hart- en vaatziekten, waarbij de helft van een groep 50-plussers een zogeheten ‘polypil’ – een combinatie van aspirine, bloeddruk- en cholesterolverlagers –  kreeg, zou “zeer indrukwekkende en solide” resultaten laten zien. Uit de resultaten van het onderzoek blijkt dat liefst 35 mensen vijf jaar lang deze ‘polypil’ moeten slikken om één ernstige complicatie van hart- en vaatziekten te voorkómen. Dat betekent dus dat 34 gezonde mensen vijf jaar lang de pil voor niets slikken. Het lijkt daarmee onwaarschijnlijk dat ‘de polypil’ nu echt het “grensverleggende idee” is waar de Volkskrant over schrijft.

Geschreven door: redactie
Link naar nieuwsbericht: klik hier
Link naar originele bron: klik hier

Lees meer